Mẫu đơn ly hôn đơn phương là đơn khởi kiện theo Mẫu số 23-DS, ban hành kèm Nghị quyết số 01/2017/NQ-HĐTP ngày 13/01/2017 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao. Người muốn ly hôn tự mình ký đơn, không cần chữ ký hay sự đồng ý của người kia. Dưới đây là bản tôi đã soạn sẵn cho việc ly hôn, ghi tên Tòa án theo hệ thống Tòa án nhân dân khu vực áp dụng từ 01/7/2025.
Tóm tắt nhanh
- Loại đơn: đơn khởi kiện vụ án ly hôn, chỉ cần một người ký.
- Nơi nộp: Tòa án nhân dân khu vực nơi người bị kiện cư trú hoặc làm việc.
- Điều Tòa án xem xét: có bạo lực gia đình hoặc vi phạm nghiêm trọng quyền, nghĩa vụ vợ chồng làm hôn nhân trầm trọng hay không (khoản 1 Điều 56 Luật Hôn nhân và gia đình).
- Tiền nộp: tạm ứng án phí 300.000 đồng nếu không yêu cầu chia tài sản.
- Thời gian theo luật: chuẩn bị xét xử 04 tháng, có thể gia hạn thêm 02 tháng.
Mẫu đơn ly hôn đơn phương soạn theo Mẫu số 23-DS
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
…………, ngày …… tháng …… năm 20……
ĐƠN KHỞI KIỆN
(V/v: Ly hôn, nuôi con, chia tài sản khi ly hôn)
Kính gửi: Tòa án nhân dân khu vực …… – ………………………
Người khởi kiện: …………………………………… Sinh năm: …………
Số thẻ căn cước: ……………………… Địa chỉ: ……………………………………
Số điện thoại: ………………… Thư điện tử (nếu có): …………………
Người bị kiện: ……………………………………… Sinh năm: …………
Địa chỉ: ……………………………………… Số điện thoại (nếu có): …………
Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan (nếu có): …………………… Địa chỉ: ……………
Yêu cầu Tòa án giải quyết những vấn đề sau đây:
1. Về hôn nhân: Tôi và ông/bà ……………… đăng ký kết hôn ngày ……/……/……… tại Ủy ban nhân dân ………………, Giấy chứng nhận kết hôn số ……… Từ ………………, giữa chúng tôi phát sinh mâu thuẫn do ……………………; từ ……………… chúng tôi không còn sống chung. Tình trạng hôn nhân đã trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài, mục đích của hôn nhân không đạt được. Tôi yêu cầu Tòa án giải quyết cho tôi được ly hôn với ông/bà ………………
2. Về con chung: chúng tôi có …… con chung là cháu ………………, sinh ngày ……/……/……… Tôi yêu cầu được trực tiếp nuôi cháu ………………; đề nghị ông/bà ……………… cấp dưỡng nuôi con …………… đồng mỗi tháng đến khi con đủ 18 tuổi (hoặc: không yêu cầu cấp dưỡng).
3. Về tài sản chung: ……………………………… (hoặc: không yêu cầu Tòa án giải quyết).
4. Về nợ chung: ……………………………… (hoặc: không có).
Người làm chứng (nếu có): …………………………… Địa chỉ: ………………………
Danh mục tài liệu, chứng cứ kèm theo đơn khởi kiện gồm có: 1. Giấy chứng nhận kết hôn (bản chính hoặc trích lục); 2. Bản sao thẻ căn cước của người khởi kiện; 3. Bản sao giấy khai sinh của con; 4. Tài liệu chứng minh tình trạng hôn nhân; 5. Giấy tờ về tài sản, khoản nợ (nếu có yêu cầu).
Các thông tin khác mà người khởi kiện xét thấy cần thiết cho việc giải quyết vụ án: …………
NGƯỜI KHỞI KIỆN
(Ký, ghi rõ họ tên hoặc điểm chỉ)
Không rõ nơi ở hiện tại của người bị kiện thì ghi nơi cư trú, làm việc cuối cùng mà mình biết (điểm đ khoản 4 Điều 189 Bộ luật Tố tụng dân sự). Mục nào không yêu cầu, anh chị ghi rõ “không yêu cầu” thay vì bỏ trống.
Khi nào Tòa án cho ly hôn theo yêu cầu của một bên
Điền đúng mẫu đơn ly hôn đơn phương mới là điều kiện để đơn được thụ lý. Để được ly hôn, người khởi kiện phải chứng minh căn cứ tại khoản 1 Điều 56 Luật Hôn nhân và gia đình. Nghị quyết số 01/2024/NQ-HĐTP ngày 16/5/2024 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao (có hiệu lực từ 01/7/2024) giải thích các căn cứ này tại Điều 4.
Bạo lực gia đình
Vợ hoặc chồng có hành vi được liệt kê tại khoản 1 Điều 3 Luật Phòng, chống bạo lực gia đình: đánh đập, lăng mạ, kiểm soát thu nhập, cô lập, ép buộc…
Vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ
Vi phạm quyền, nghĩa vụ của vợ chồng dẫn đến xâm phạm nghiêm trọng quyền, lợi ích của người kia; ví dụ được nêu trong nghị quyết là phá tán tài sản gia đình.
Hôn nhân trầm trọng
Không còn tình nghĩa vợ chồng, như không quan tâm chăm sóc nhau, sống ly thân, bỏ mặc vợ hoặc chồng; có quan hệ ngoại tình; xúc phạm, gây thương tích cho nhau; không bình đẳng về quyền, nghĩa vụ.
Ngoài ra, khi vợ hoặc chồng đã bị Tòa án tuyên bố mất tích thì người còn lại yêu cầu ly hôn sẽ được giải quyết cho ly hôn (khoản 2 Điều 56). Thủ tục chi tiết, kể cả việc tuyên bố mất tích trước khi ly hôn, tôi đã trình bày trong bài thủ tục ly hôn đơn phương.
Cách viết phần lý do ly hôn
Đây là phần quyết định lá đơn có thuyết phục hay không. Thẩm phán cần sự kiện, mốc thời gian và tài liệu kèm theo, không cần lời trách móc.
| Nên viết | Không nên viết |
|---|---|
| “Từ tháng 3/2024, bị đơn chuyển ra ở riêng tại ………, không đóng góp chi phí nuôi con.” | “Bị đơn vô tâm, không lo cho gia đình.” |
| “Ngày 12/8/2025, bị đơn đánh tôi gây thương tích, Công an phường ……… đã lập biên bản.” | “Bị đơn vũ phu, tôi không chịu nổi.” |
| “Hai bên gia đình đã hòa giải hai lần vào tháng 5 và tháng 9/2025 nhưng không có kết quả.” | “Gia đình khuyên mãi cũng không được.” |
Mỗi sự kiện nên có một tài liệu đi kèm trong danh mục chứng cứ. Viết theo trình tự thời gian, giọng trung tính, xưng “tôi”, gọi người kia là “bị đơn” hoặc “ông/bà” kèm tên. Cách diễn đạt từng đầu mục khác của đơn có trong bài cách viết đơn ly hôn.
Yêu cầu về con, tài sản và nợ
Đơn ly hôn đơn phương thường kèm ba nhóm yêu cầu. Yêu cầu nào đưa vào đơn thì Tòa án giải quyết yêu cầu đó, và người yêu cầu phải có tài liệu chứng minh.
- Con chungNêu rõ muốn trực tiếp nuôi con nào, điều kiện chăm sóc thực tế (chỗ ở, thu nhập, thời gian), mức cấp dưỡng đề nghị. Con dưới 36 tháng tuổi được giao cho mẹ trực tiếp nuôi, trừ khi mẹ không đủ điều kiện hoặc cha mẹ có thỏa thuận khác; con từ đủ 07 tuổi được xem xét nguyện vọng (Điều 81). Xem thêm quy định về quyền nuôi con khi ly hôn.
- Tài sản chungLiệt kê theo giấy tờ, nêu phương án chia. Tòa án chia theo nguyên tắc chia đôi, có tính đến hoàn cảnh, công sức đóng góp và lỗi của mỗi bên (khoản 2 Điều 59). Tài sản không chứng minh được là riêng thì được coi là tài sản chung (Điều 33).
- Nợ chungGhi tên chủ nợ, số tiền, mục đích vay. Chủ nợ sẽ được đưa vào vụ án với tư cách người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan.
Yêu cầu chia tài sản làm phát sinh án phí theo giá trị phần mỗi người được chia và kéo dài thời gian vì phải định giá. Nếu cần ly hôn sớm, có thể chỉ yêu cầu về hôn nhân và con, để phần tài sản thỏa thuận hoặc khởi kiện sau. Khi bên kia giữ giấy tờ hoặc không hợp tác, anh chị tham khảo bài một bên không chịu chia tài sản và cách chứng minh tài sản riêng.
Tài liệu, chứng cứ nộp kèm đơn
Khoản 5 Điều 189 Bộ luật Tố tụng dân sự yêu cầu đơn khởi kiện phải kèm tài liệu, chứng cứ chứng minh quyền, lợi ích bị xâm phạm; chưa có đủ vì lý do khách quan thì nộp trước những gì đang có và bổ sung theo yêu cầu của Tòa án.
- Giấy chứng nhận kết hôn bản chính. Nếu người kia đang giữ, anh chị xin trích lục kết hôn tại cơ quan đăng ký hộ tịch.
- Bản sao có chứng thực thẻ căn cước; giấy xác nhận thông tin về cư trú của người bị kiện nếu có.
- Bản sao giấy khai sinh của con.
- Tài liệu về tình trạng hôn nhân: tin nhắn, thư điện tử, hình ảnh, biên bản của Công an, xác nhận của tổ dân phố, bệnh án, lời khai người làm chứng.
- Giấy tờ nhà đất, xe, sổ tiết kiệm, hợp đồng vay nếu yêu cầu chia tài sản, nợ.
Góc nhìn luật sư
Tôi gặp nhiều lá đơn dài bốn, năm trang nhưng không kèm được tài liệu nào ngoài giấy kết hôn. Trước khi viết, anh chị nên gom chứng cứ theo từng mốc thời gian, rồi mới viết phần lý do bám theo đúng những gì mình chứng minh được. Lá đơn một trang rưỡi có sáu tài liệu kèm theo thường được xử lý nhanh hơn lá đơn năm trang không có gì.
Nộp đơn ở tòa nào, khi người kia không hợp tác
Vụ án ly hôn do Tòa án nhân dân khu vực nơi bị đơn cư trú, làm việc giải quyết (điểm a khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 35 đã được sửa đổi bởi Luật số 85/2025/QH15 ngày 25/6/2025). Hai bên có thể thỏa thuận bằng văn bản để Tòa án nơi nguyên đơn cư trú giải quyết. Trường hợp không biết bị đơn đang ở đâu, nguyên đơn được yêu cầu Tòa án nơi bị đơn cư trú, làm việc cuối cùng hoặc nơi bị đơn có tài sản giải quyết (điểm a khoản 1 Điều 40).
Đơn có thể nộp trực tiếp, gửi qua bưu chính hoặc gửi trực tuyến theo Nghị quyết số 01/2026/NQ-HĐTP ngày 15/01/2026 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao. Địa chỉ các tòa tại Thành phố Hồ Chí Minh có trong danh bạ Tòa án nhân dân khu vực. Việc bị đơn không đến Tòa án không làm vụ án dừng lại: được triệu tập hợp lệ đến lần thứ hai mà vẫn vắng mặt không có lý do thì Tòa án xét xử vắng mặt (Điều 227). Số lần triệu tập trong thực tế xem bài ly hôn Tòa án triệu tập mấy lần. Nếu vợ hoặc chồng là người nước ngoài hoặc đang ở nước ngoài, thủ tục có thêm bước ủy thác tư pháp, anh chị đọc bài ly hôn với người nước ngoài tại TP.HCM.
Án phí, tạm ứng và thời gian giải quyết
| Nội dung | Quy định |
|---|---|
| Xử lý đơn | 03 ngày làm việc để phân công Thẩm phán, 05 ngày làm việc để Thẩm phán xem xét đơn (Điều 191). |
| Tạm ứng án phí | Nộp trong 07 ngày kể từ ngày nhận giấy báo và nộp lại biên lai cho Tòa án (Điều 195). |
| Mức án phí | 300.000 đồng nếu chỉ ly hôn, nuôi con; nguyên đơn chịu, không phụ thuộc kết quả. Có chia tài sản thì mỗi bên chịu thêm án phí theo giá trị phần được chia (Điều 27 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14). |
| Chuẩn bị xét xử | 04 tháng kể từ ngày thụ lý, gia hạn không quá 02 tháng; mở phiên tòa trong 01 tháng kể từ ngày có quyết định đưa vụ án ra xét xử (Điều 203). |
| Hiệu lực bản án | Bản án sơ thẩm có hiệu lực khi hết thời hạn kháng cáo 15 ngày và thời hạn kháng nghị mà không có kháng cáo, kháng nghị. |
Anh chị có thể ước tính trước số tiền bằng công cụ tính án phí; tổng chi phí thực tế, gồm cả những khoản ngoài án phí, tôi đã liệt kê trong bài ly hôn đơn phương mất bao nhiêu tiền.
Những trường hợp đơn chưa được giải quyết
Chồng chưa được yêu cầu ly hôn khi vợ đang có thai, sinh con hoặc đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi (khoản 3 Điều 51 Luật Hôn nhân và gia đình). Người vợ không bị hạn chế này. Việc ly hôn cũng không được ủy quyền cho người khác tham gia tố tụng thay mình (khoản 4 Điều 85 Bộ luật Tố tụng dân sự).
Đơn bị trả lại phổ biến nhất vì ba lý do: nộp sai Tòa án, thiếu nội dung bắt buộc tại khoản 4 Điều 189 mà không sửa trong thời hạn Tòa án ấn định, và không nộp biên lai tạm ứng án phí. Trường hợp Tòa án bác yêu cầu ly hôn vì chưa đủ căn cứ, người khởi kiện vẫn có quyền khởi kiện lại theo khoản 3 Điều 192 Bộ luật Tố tụng dân sự; lần sau nên chuẩn bị chứng cứ đầy đủ hơn.
Khi cả hai vợ chồng thật ra đã đồng ý ly hôn và thống nhất được về con, tài sản, anh chị không cần đi đường khởi kiện mà dùng mẫu đơn ly hôn thuận tình: nhanh hơn và ít tốn kém hơn. Với vụ việc có tranh chấp con nhỏ, nhà đất hoặc người kia cố tình né tránh, phạm vi công việc luật sư tham gia được nêu tại trang dịch vụ luật sư ly hôn.
Câu hỏi thường gặp về mẫu đơn ly hôn đơn phương
Mẫu đơn ly hôn đơn phương năm 2026 là mẫu nào?
Là đơn khởi kiện theo Mẫu số 23-DS ban hành kèm Nghị quyết số 01/2017/NQ-HĐTP ngày 13/01/2017 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao. Khi dùng mẫu này trong năm 2026, phần “Kính gửi” ghi tên Tòa án nhân dân khu vực thay cho Tòa án nhân dân cấp huyện.
Đơn ly hôn đơn phương có cần chữ ký của người kia không?
Không. Đây là đơn khởi kiện nên chỉ người khởi kiện ký hoặc điểm chỉ. Người kia tham gia vụ án với tư cách bị đơn, được Tòa án thông báo và triệu tập sau khi thụ lý.
Người kia giữ giấy chứng nhận kết hôn thì nộp đơn thế nào?
Anh chị xin trích lục kết hôn tại cơ quan đăng ký hộ tịch nơi đã đăng ký kết hôn và nộp trích lục thay cho bản chính. Trong đơn nên ghi rõ bản chính do bị đơn đang giữ.
Bị đơn cố tình không đến Tòa án thì có ly hôn được không?
Được. Bị đơn đã được triệu tập hợp lệ đến lần thứ hai mà vẫn vắng mặt không có lý do chính đáng thì Tòa án xét xử vắng mặt theo Điều 227 Bộ luật Tố tụng dân sự. Kết quả vẫn phụ thuộc vào căn cứ ly hôn mà nguyên đơn chứng minh được.
Không biết vợ hoặc chồng đang ở đâu thì nộp đơn ở tòa nào?
Nguyên đơn được yêu cầu Tòa án nơi bị đơn cư trú, làm việc cuối cùng hoặc nơi bị đơn có tài sản giải quyết (điểm a khoản 1 Điều 40 Bộ luật Tố tụng dân sự). Trong đơn ghi địa chỉ cuối cùng mà mình biết.
Án phí ly hôn đơn phương là bao nhiêu?
300.000 đồng nếu chỉ yêu cầu ly hôn và giải quyết việc nuôi con, do nguyên đơn chịu. Nếu yêu cầu chia tài sản, mỗi bên chịu thêm án phí tính theo giá trị phần tài sản mình được chia, theo Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14.
Căn cứ pháp lý
- Luật Hôn nhân và gia đình số 52/2014/QH13 ngày 19/6/2014 của Quốc hội (đã sửa đổi, bổ sung; Văn bản hợp nhất số 121/VBHN-VPQH ngày 27/8/2025 của Văn phòng Quốc hội): Điều 33, 51, 56, 59, 81.
- Nghị quyết số 01/2024/NQ-HĐTP ngày 16/5/2024 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao hướng dẫn áp dụng một số quy định của pháp luật trong giải quyết vụ việc về hôn nhân và gia đình: Điều 4.
- Bộ luật Tố tụng dân sự số 92/2015/QH13 ngày 25/11/2015 của Quốc hội, sửa đổi, bổ sung gần nhất bởi Luật số 85/2025/QH15 ngày 25/6/2025 (Văn bản hợp nhất số 99/VBHN-VPQH ngày 26/8/2025): Điều 35, 39, 40, 85, 189, 191, 192, 195, 203, 227.
- Nghị quyết số 01/2017/NQ-HĐTP ngày 13/01/2017 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao ban hành biểu mẫu trong tố tụng dân sự (Mẫu số 23-DS); Nghị quyết số 01/2026/NQ-HĐTP ngày 15/01/2026 về thủ tục tố tụng trên môi trường số.
- Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về án phí, lệ phí Tòa án: Điều 27.
Cần luật sư xem lại đơn ly hôn đơn phương?
Anh chị gửi bản nháp đơn và danh sách tài liệu đang có qua Zalo. Tôi xem căn cứ ly hôn đã đủ chưa, nên yêu cầu những gì về con và tài sản, nộp tại tòa nào, rồi trao đổi lại qua điện thoại trước khi anh chị nộp.
Luật sư Bùi Khắc Long – Thẻ luật sư số 15188/LS, Đoàn Luật sư Thành phố Hồ Chí Minh, Công ty Luật TNHH Duy Minh, số 35 đường Dương Văn An, phường Bình Trưng, TP. Hồ Chí Minh. Hơn 15 năm công tác pháp luật, trong đó có hôn nhân gia đình, thừa kế, đất đai và tố tụng. Văn bằng, chứng chỉ và báo chí trích dẫn →
Nội dung mang tính tham khảo, cập nhật theo quy định đang có hiệu lực. Văn bản pháp luật và tên đơn vị hành chính có thể thay đổi; vụ việc cụ thể cần đối chiếu hồ sơ.
